W dniach 20–22 listopada 2025 r., w czwartą rocznicę wpisu tradycji układania kwiatowych dywanów na procesje Bożego Ciała na Listę UNESCO, odbyło się IX Seminarium Spycimierskie. Wydarzenie zgromadziło depozytariuszy, badaczy, samorządowców oraz przedstawicieli organizacji zajmujących się ochroną niematerialnego dziedzictwa kulturowego z całej Polski.
Dzień pierwszy – warsztaty eksperckie
Pierwszy dzień seminarium odbył się w Miejsko-Gminnej Bibliotece Publicznej w Uniejowie. Uczestnicy wzięli udział w pogłębionych warsztatach prowadzonych przez specjalistów w ramach Centrum Kompetencji Niematerialnego Dziedzictwa Kulturowego.
Poruszono m.in. temat strategii komunikacji wokół wpisów na krajowe listy NDK i listę UNESCO (A. Szoszkiewicz), zagrożeń wynikających z komercjalizacji dziedzictwa (prof. K. Smyk), zastosowania nowych technologii w jego ochronie (W. i R. Miedziocha) oraz integracji dziedzictwa niematerialnego z krajobrazem kulturowym i turystyką (prof. B. Włodarczyk). Spotkanie zakończył poczęstunek i nieformalne rozmowy.
Dzień drugi – ogólnopolskie spotkanie instytucji dziedzictwa
Drugi dzień wydarzenia miał miejsce w Centrum „Spycimierskie Boże Ciało” w Spycimierzu. Po oficjalnym powitaniu przez burmistrza Józefa Kaczmarka, ks. Dariusza Ziemniaka i sołtys Magdalenę Karniszewską rozpoczęła się sesja wprowadzająca.
Prelegenci przedstawili drogę, jaką przeszła lokalna placówka, by stać się ogólnopolskim centrum współpracy, omówili najnowsze wyniki badań dotyczących tradycji kwiatowych dywanów oraz wskazali rekomendacje dla instytucji kultury. Ważnym punktem była także prezentacja na temat turystyki kulturowej oraz opowieść o „wielkich podróżach” krakowskich szopek.
Po otwarciu wystawy pokonkursowej „Siła Tradycji” odbyły się panele dyskusyjne. Uczestnicy debatowali o potencjale dziedzictwa niematerialnego w promocji Polski oraz o dobrych praktykach w odtwarzaniu i prezentacji tradycyjnych strojów.
Wśród prezentacji dobrych praktyk Liliana Kubiak z Instytutu Skrzynki zaprezentowała film z realizacji tegorocznego projektu międzypokoleniowego pn. „Smaki babcinych szuflad – odnaleźć i ugotować”. Głównym celem projektu „Smaki babcinych szuflad” było odnalezienie i zachowanie dziedzictwa kulinarnego poprzez wspólne gotowanie i dzielenie się rodzinnymi przepisami. Przepisami, które znaleźć można w domowych przepiśnikach, ale też tylko w pamięci – z podkreśleniem, jak ważne jest dokumentowanie receptur dla kolejnych pokoleń. Projekt miał na celu integrację międzypokoleniową, angażując całe rodziny w odtwarzanie dawnych tradycyjnych wielkopolskich receptur, które mogłyby zostać zapomniane. Film obejrzeć można na kanale Radio Pyra na Youtube.
Seminarium po raz kolejny potwierdziło, że Spycimierz stał się ważnym punktem na mapie krajowych inicjatyw związanych z ochroną niematerialnego dziedzictwa kulturowego, a miejscowa tradycja – inspiracją do ogólnopolskiej współpracy i wymiany doświadczeń.
fot. Beata Szymczak, Instytut Skrzynki
